Katwijk in Oorlog

Jan Varkevisser, held tegen wil en dank

Het zweet staat op het voorhoofd van de jonge Jan Varkevisser uit Valkenburg.  Hij is zojuist teruggekeerd op hoeve Torenvliet van de familie van Leeuwen waarvan hij eerder vertrokken was om met zijn bakfiets naar het dorp te rijden. De Duitsers zijn op de 10e mei 1940 geland bij het vliegveld Valkenburg en zijn verwikkeld in hevige gevechten met Nederlandse troepen. De bewoners van Valkenburg hebben een veilig heenkomen gezocht in de kelders van de huizen in het dorp. Een poging om te vluchten is op zaterdag 11 mei hopeloos mislukt en heeft het leven gekost aan elf Valkenburgers, jong en […]

Lees het verhaal

“Het Baken”, een Katwijkse verzetskrant

Er wordt op de deur geklopt. Iedereen in de woning van Jan van Rijn aan Zeeweg 52 schrikt op, het is immers al na de avondklok! In allerijl wordt de radio verstopt in een luik onder de kast en wordt het stencil voor verzetskrant “Het Baken” onder de traploper gefrommeld. “Doe maar open, want ik zie toch wel dat jullie licht aan hebben!”. Het is overbuurman dominee Van Ginkel, tot ieders opluchting. Het huis van Jan is op dat moment één van de weinige panden in Katwijk dat nog elektriciteit heeft; afgetapt van de gasfabriek. Nadat de Duitsers Nederland hadden […]

Lees het verhaal

De oorlogsgravenstichting in Katwijk

Na het tekenen van de Nederlandse capitulatie in mei 1940 waren er door Katwijk, Rijnsburg en met name Valkenburg overal oorlogsgraven te vinden. Niet alleen op de begraafplaatsen naast de kerken maar ook op locaties waar dusdanig hevig gevochten was dat men genoodzaakt was om de gesneuvelden ter plekke te begraven. Ongeacht of dit nu Nederlandse of Duitse soldaten waren. Hierdoor kon men tijdens en in de eerste jaren na de oorlog bijvoorbeeld op willekeurige plaatsen in het duin, op het terrein van het Zeehospitium en langs de Cantineweg oorlogsgraven vinden. Om deze graven administratief te beheren en te onderhouden […]

Lees het verhaal

Max Blokzijl spreekt in Katwijk

Het is zaterdagmiddag 3 juni 1944, het Katwijkse NSB groepshuis aan de Zeeweg zit afgeladen met leden, journalisten en andere belangstellenden. De reden van deze grote opkomst is de toespraak die Max Blokzijl die middag zal geven. Het tij in de oorlog is gekeerd in het voordeel van de Geallieerden en de NSB propaganda machine draait op volle toeren. Spil in deze machine was Martinus H.L.W. Blokzijl. Voorafgaand aan de toespraak van Blokzijl hebben de leden van de Katwijkse Jeugdstorm, getooid met hun oranje karpoetsjes en begeleid door de fanfare, met groot vertoon door het dorp gemarcheerd. Het marcheren van […]

Lees het verhaal

Piet Sik, een Rijnsburgse verzetsman

Met een daverende klap valt de zware celdeur van de dodencel achter hem dicht. Het is 1944 en de Rijnsburger Piet van Egmond, beter bekend als Piet Sik, is zojuist opgesloten in de Rotterdamse Strafgevangenis aan de Veerkade. Hij is ter dood veroordeeld voor het doodschieten van de beruchte Leidse jodenjager Willem de Groot. De Groot, werkzaam bij de documentatiedienst van de Leidse Politie, was op het spoor gekomen van een Joods meisje dat bij de familie van Egmond thuis zat ondergedoken. Piet wordt op 26 september 1904 geboren in Rijnsburg. Na de dood van zijn moeder wordt de kleine […]

Lees het verhaal

Ontactisch gezant

Op 9 september 1941 arriveerde Japans generaal Hiroshi Ōshima op Fliegerhorst Katwijk. Bij het openen van de deuren van het Junkers JU52 transportvliegtuig werd hij opgewacht door Wehrmachtbefehlshaber in den Niederlanden General der Flieger Friedrich Christiansen. Samen inspecteerden ze de aangetreden bewakingstroepen van het vliegveld. Het schouwspel werd minutieus op video en foto vastgelegd. Ōshima was eerder dat jaar aangesteld als ambassadeur te Berlijn. Op 28 februari 1941 overhandigde de generaal zijn geloofsbrieven aan de Führer en Reichsaußenminister Joachim von Ribbentrop op de Berghof te Berchtesgaden. Hij werd begeleid door gezant Sakuma, Botschaftsrat Kase, Militärattaché Generalleutnant Banzai en Marineattaché Kapitän […]

Lees het verhaal

Luchtbeschermingsdienst Katwijk

In de donkere jaren die leidden tot het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog werd in 1933 de Nederlandsche Vereeniging voor Luchtbescherming opgericht. De militaire luchtvaart had sinds de Eerste Wereldoorlog een enorme ontwikkeling doorgemaakt en massale luchtaanvallen door een mogelijke vijand waren meer dan ooit een realiteit geworden. De tijd dat oorlogen slechts op land en zee werden uitgevochten was voorbij en de luchtmacht was al lang geen ‘experimenteel’ onderdeel meer van de strijdkrachten. Het vliegtuig had zich inmiddels meer dan ooit bewezen in de loopgravenoorlog van 1914-1918 en was nu een serieuze bedreiging geworden. Niet alleen voor soldaten maar […]

Lees het verhaal

Oberst Wilhelm Staehle

Op de bank bij de familie Den Haan uit Rijnsburg zit een hoge Duitse officier in uniform. Het is de zomer van 1942 en Operation Barbarossa is in volle gang. De Duitsers zijn Rusland binnengevallen en stevenen af op de grootste nederlaag van de gehele Tweede Wereldoorlog. De officier is Oberst Wilhelm Staehle, een voormalig werknemer van de Duitse inlichtingendienst; de Abwehr. Hij zegt: “Herr Den Haan, nu is het gebeurd met Duitsland; dit is het begin van het einde”. Zoon Henk, onder de indruk van wat de Duitser te vertellen heeft, luistert aandachtig. Wilhelm Staehle was reeds voor de […]

Lees het verhaal

Commando raid op Wassenaarseslag

In de vroege morgen van 29 februari 1944 klinkt er hulpgeroep vanuit de branding voor de Wassenaarseslag. In het ijskoude water van de Noordzee vechten zes Franse commando’s wanhopig voor hun leven. Ze zijn in de nacht ervoor aan land gezet en hebben zich verborgen weten te houden in het duin. De mannen hebben geen schijn van kans en verdrinken allen jammerlijk. De commando’s zijn in de nacht van van 27 op 28 februari 1944 door een Britse motortorpedoboot vlak voor de kust bij de Wassenaarse Slag gebracht. Daar stappen ze over in een houten sloep die hen verder naar […]

Lees het verhaal

Katwijk en de Atlantikwall

Bijna iedere Katwijker heeft als kind over de tankwal in het Panbos gelopen. De pantsermuur die het hele duingebied doorsnijdt spreekt bij velen tot de verbeelding en wanneer men spreekt over “de Atlantikwall” is de muur vaak het eerste dat in het hoofd opkomt. De muur is echter een klein onderdeel van een gigantisch netwerk van verdedigingswerken, gebouwd door de Duitsers om weerstand te bieden bij een geallieerde invasie; de Atlantikwall. In april 1939, nadat de Duitsers het Sudetenland in Tsjecho-Slowakije binnen waren gevallen, werd de Nederlandse kustbewaking opgevoerd. Aan de kust werden stellingen ingericht en oude bunkers uit de eerste wereldoorlog werden […]

Lees het verhaal

Atlantikwall

Gedurende de tweede wereldoorlog versterkten de Duitsers de verdediging van tactische punten langs de kust door bunkers te bouwen. Katwijk, Noordwijk en Valkenburg vormden samen een Stützpunktgruppe.

Mei 1940

Op 10 mei 1940 vallen Duitse troepen Nederland binnen. Rondom vliegveld Valkenburg wordt 5 dagen zwaar gevochten. Uiteindelijk capituleert Nederland en volgen er 5 jaren Duitse bezetting.

Vliegveld

Vliegveld Valkenburg heeft sinds 1938 een grote rol gespeeld in de militaire aanwezigheid rondom Katwijk. Tijdens de bezettingsjaren bouwen de Duitsers het uit tot een moderne uitvalsbasis voor jachtvliegtuigen.

U kunt ons helpen!

Met uw foto's, documenten en verhalen

Veel mensen hebben nog spullen, foto's en documenten uit de tweede wereldoorlog liggen. Helaas gaat steeds meer van dit materiaal verloren. Gooi het niet weg, maar doneer het aan ons!

E-mail mail Facebook