Katwijk in Oorlog

Katwijk en de Atlantikwall

Bijna iedere Katwijker heeft als kind over de tankwal in het Panbos gelopen. De pantsermuur die het hele duingebied doorsnijdt spreekt bij velen tot de verbeelding en wanneer men spreekt over “de Atlantikwall” is de muur vaak het eerste dat in het hoofd opkomt. De muur is echter een klein onderdeel van een gigantisch netwerk van verdedigingswerken, gebouwd door de Duitsers om weerstand te bieden bij een geallieerde invasie; de Atlantikwall. In april 1939, nadat de Duitsers het Sudetenland in Tsjecho-Slowakije binnen waren gevallen, werd de Nederlandse kustbewaking opgevoerd. Aan de kust werden stellingen ingericht en oude bunkers uit de eerste wereldoorlog werden […]

Lees het verhaal

Noordwijk, NSB groep 3

Tijdens het interbellum en gedurende de oorlog was er sprake van een nauwe samenwerking tussen de groepen Nationaal Socialisten van Katwijk en Noordwijk. Beide NSB groepen waren onderdeel van dezelfde district en kring, respectievelijk district 9, kring 41. In het vooroorlogse Noordwijk was er reeds vroeg sprake van een kleine maar actieve groep partijleden. Op een haar hoogtepunt telde de Beweging ongeveer 100 actieve leden. Deze waren afkomstig uit zowel Noordwijk als Noordwijkerhout. Op een totale bevolking van 10.000 is dit slechts 1%. Tijdens de Tweede Kamer verkiezingen in 1937 stemde nog 4,19% van de Noordwijkers op de NSB. Reeds vijf jaar voor het uitbreken […]

Lees het verhaal

Tinus moet verdwijnen

Het is januari 1944, we staan aan de Katwijkerweg in Valkenburg; Een vooralsnog onbekende man wordt binnengebracht bij Govert Bol, plaatselijk leider van de Landelijke Organisatie voor hulp aan Onderduikers. De blonde jongeman stelt zich voor als Tinus, een voormalig timmerman die het afgelopen jaar bij een boer ondergedoken was geweest en daar had gewerkt. Hij had dringend een nieuw onderduikadres nodig en Goof, zoals Govert ook wel genoemd werd, was hiervoor de aangewezen persoon. Hij had in Valkenburg en omstreken al voor tientallen mensen een veilig heenkomen gezocht. Al gauw werd er een onderkomen geregeld bij Piet van Duijn […]

Lees het verhaal

Het klokkenschip met Rijnsburgse lading

In Oktober 1945 ontving de gemeente Rijnsburg een brief van de Rijksinspectie Kunstbescherming met de mededeling dat de gevorderde kerkklok van de NH kerk in Rijnsburg gevonden was en met de grootst mogelijke spoed weer teruggeplaatst zou worden in de toren. Was getekend; de Rijksinpecteur van Kunstbescherming J. Kalf. Klokkenvordering is een begrip dat niet alleen betrekking heeft op de Tweede Wereldoorlog, maar is iets dat reeds honderden jaren terug gaat. Het vorderen in tijd van oorlog werd uitgevoerd om de bronzen torenklokken om te kunnen smelten tot kanonnen. Iets wat niet zonder meer mogelijk was gezien het feit dat […]

Lees het verhaal

Engelandvaarder Neil van Duyn

“Waar is de tijd gebleven. Nooit gedacht dat ik ooit nog terug zou komen”. Dat is wat Neil van Duyn tegen ons zei toen wij hem in juni 2012 interviewden in zijn woning te Heinkenszand in Zeeland. Een Katwijkse Engelandvaarder, die na de oorlog een rasechte Amerikaan geworden is. De oorlog had een drang in hem los gemaakt om het verderop te zoeken. Weg van de Duitsers, weg van Nederland. Neil, of eigenlijk Cornelis, werd op 13 december 1923 geboren te Katwijk in Roest van Limburgstraat 10 als zoon van Jacob van Duyn en Jannetje van Duyn-van der Plas. Cornelis […]

Lees het verhaal

Aardappelen in de Zanderij

1944, het eten is schaars en alle levensmiddelen zijn op de bon. Het wordt steeds moeilijker om aan voedsel te komen. Veel Katwijkers die een ergens een stukje land hebben proberen de voedselschaarste het hoofd te bieden door te wat groente te verbouwen. Vishandelaar Cornelis Harteveld en zijn vrouw Dirkje hadden een gezin van elf kinderen en woonden aan de Varkevisserstraat. Achter het huis stond een grote schuur waar hij vis bakte die per handkar en bakfiets uitgevent werd in Wassenaar en Voorschoten. Moeder Dirkje heeft een zwak gestel en is vaak ziek. Oudste dochter Lies is hierdoor vroeg van […]

Lees het verhaal

Jan van der Meij

‘Jan, blijf vandaag maar binnen in de stal werken’ had boer Van Dorp gezegd tegen zijn knecht. Er waren vliegtuigen overgekomen en er klonk geknetter van wapens in de verte. In de vroege morgen van vrijdag 10 mei 1940 waren er Duitse parachutisten geland bij het Haagsche Schouw met de opdracht om vanuit daar op te rukken naar Den Haag. Het was niet veilig om naar buiten te gaan. De knecht van boer van Dorp was Jan van der Meij, een jongen uit Rijnsburg die doordeweeks op de boerderij woonde en in het weekend naar huis ging. Geboren op 19 […]

Lees het verhaal

Van afbraak tot bouwplicht

In 1943 komt het definitieve bericht dat er begonnen zal worden met de sloop van woningen aan de Katwijkse boulevard. Zo heeft de Boulevard zoals we die nu kennen, in die periode nog drie namen. Het noordelijke gedeelte heette Wethouder Van der Plaskade, het middenstuk was de Van Wassenaerkade en het Het zuidelijke gedeelte heette Van Melskade. Op de hoek van de Van Melskade en de toenmalige Varkevisserstraat staat het huis van Cornelis den Dulk. Gebouwd eind jaren dertig is het de plaats waar in vroeger tijden de bomschuiten naast de Vuurbaak het land op werden getrokken. Deze plek stond […]

Lees het verhaal

Borculo in Valkenburg

Niet alleen in Katwijk kreeg men tijdens de oorlogsjaren te maken met afbraak, ook in Valkenburg verdwenen er woningen onder de slopershamer ten behoeve van Duitse verdedigingswerken. In juli 1944 ontvingen de gemeentes Katwijk aan Zee en Valkenburg een schrijven van het Duitse bestuur in de Den Haag dat er binnen de gemeentegrenzen een aantal woningen dienden te worden afgebroken. Voor Katwijk aan Zee hield dit in dat er binnen een straal van honderdvijftig meter van het strand de huizen moesten verdwijnen en dat er in de gemeente Valkenburg vierenveertig woningen afgebroken dienden te worden. De Valkenburgse woningen bevonden zich […]

Lees het verhaal

Geert Hermans, burgemeester in het verzet

Het is 14 augustus 1942, Geert Hermans en zijn vrouw Guus hebben zojuist te horen gekregen dat Hermans per onmiddellijke ingang is ontslagen als burgemeester van Ouddorp en dat zij binnen 24 uur de gemeente verlaten dienen te hebben. Op slechts 31 jarige leeftijd werd Hermans op 1 januari 1942 geïnstalleerd als burgemeester van de toenmalige gemeente Ouddorp, als opvolger van burgemeester W. Geleedst. Ondanks zijn jonge leeftijd wordt hij in Ouddorp al snel een gerespecteerd en graag geziene man. Vanwege zijn uitgesproken afkeur tegen de Duitsers wint hij al snel het vertrouwen van de burgers van Ouddorp. Zijn anti-Duitse houding […]

Lees het verhaal

Atlantikwall

Gedurende de tweede wereldoorlog versterkten de Duitsers de verdediging van tactische punten langs de kust door bunkers te bouwen. Katwijk, Noordwijk en Valkenburg vormden samen een Stützpunktgruppe.

Mei 1940

Op 10 mei 1940 vallen Duitse troepen Nederland binnen. Rondom vliegveld Valkenburg wordt 5 dagen zwaar gevochten. Uiteindelijk capituleert Nederland en volgen er 5 jaren Duitse bezetting.

Vliegveld

Vliegveld Valkenburg heeft sinds 1938 een grote rol gespeeld in de militaire aanwezigheid rondom Katwijk. Tijdens de bezettingsjaren bouwen de Duitsers het uit tot een moderne uitvalsbasis voor jachtvliegtuigen.

U kunt ons helpen!

Met uw foto's, documenten en verhalen

Veel mensen hebben nog spullen, foto's en documenten uit de tweede wereldoorlog liggen. Helaas gaat steeds meer van dit materiaal verloren. Gooi het niet weg, maar doneer het aan ons!

E-mail mail Facebook