Katwijk in Oorlog

Katwijkers in het Oranjehotel

Het is Mei 1940, de eerste Duitse krijgsgevangenen worden het huis van bewaring in Scheveningen binnengebracht. Dit biedt in de meidagen onderdak aan de soldaten die gevangengenomen zijn tijdens de gevechten in en om de Residentie. Na de Nederlandse capitulatie op 15 Mei 1940 zal het vijf jaar duren voordat het dan voormalig “Oranjehotel” weer Duitse gasten zou ontvangen. Het huis van bewaring in Scheveningen wordt net als vele andere openbare instellingen overgenomen door de bezetter. In het cellencomplex gelegen aan de Van Alkemadelaan in Scheveningen worden de Deutsches Untersuchungs- und Strafgefängnis en de Deutsches Polizei gefängnis gevestigd. De cellenbarakken […]

Lees het verhaal

Brand in het barakkenkamp aan de Parklaan

Brand, brand! In het barakkenkamp aan de Parklaan is brand uitgebroken. Een barak aan de oostkant van het kamp heeft vlam gevat en men probeert uit alle macht het vuur te bestrijden. Maar het mag niet baten en het enige wat men nog kan doen is het gecontroleerd uit laten branden en zorgen dat de brand niet overslaat naar de andere barakken. Het barakkenkamp was in december 1939 onder leiding van Ing. M. Tieleman, opzichter der Genie uit Noordwijk aan Zee, gebouwd om onderdak te bieden aan manschappen van het Nederlandse leger die bij de Mobilisatie waren opgeroepen. Tieleman was ook […]

Lees het verhaal

Overval op het distributiekantoor

Een deel van het gemeentehuis van Katwijk aan Zee werd in 1942 aangewezen als distributiekantoor, de plaats waar men bonnen kon halen om levensmiddelen te kopen. Op zaterdagochtend 8 april 1944 is het distributiekantoor slechts van 9 tot 10 geopend. Rond half 10 worden de aanwezige klanten en personeel opgeschrikt door een luide knal. Het pistoolschot komt uit de vestibule van het gemeentehuis. In de vestibule staat Wachtmeester der Gemeentepolitie Karel Vermeulen met getrokken pistool in een hoek met goed overzicht over de gangen en de loketten van het distributiebureau. Voor de buitendeur ligt het lichaam van een man, gehuld […]

Lees het verhaal

Leidse Jodenjagers in een Rijnsburgse val

Het is 21 januari 1944, voor het huis van Willem de Groot in de Buys Ballotstraat in Leiden staat een grote groep mensen. De gordijnen, zoals gebruikelijk bij een sterfgeval, zijn gesloten. Een nieuwsgierig buurjongetje probeert door een kier naar binnen te gluren maar wordt door zijn moeder bij het raam weggetrokken. Men praat druk met elkaar en de Hitlergroet wordt veelvuldig gebracht. Er wordt door de menigte een ware erehaag gevormd. Later die morgen zal de overledene een plek krijgen op de Rooms-Katholieke begraafplaats Zijlpoort in Leiden. Wilhelmus de Groot, geboren op 3 september 1905 in Vleuten, was rechercheur […]

Lees het verhaal

Jan Varkevisser, held tegen wil en dank

Het zweet staat op het voorhoofd van de jonge Jan Varkevisser uit Valkenburg.  Hij is zojuist teruggekeerd op hoeve Torenvliet van de familie van Leeuwen waarvan hij eerder vertrokken was om met zijn bakfiets naar het dorp te rijden. De Duitsers zijn op de 10e mei 1940 geland bij het vliegveld Valkenburg en zijn verwikkeld in hevige gevechten met Nederlandse troepen. De bewoners van Valkenburg hebben een veilig heenkomen gezocht in de kelders van de huizen in het dorp. Een poging om te vluchten is op zaterdag 11 mei hopeloos mislukt en heeft het leven gekost aan elf Valkenburgers, jong en […]

Lees het verhaal

“Het Baken”, een Katwijkse verzetskrant

Er wordt op de deur geklopt. Iedereen in de woning van Jan van Rijn aan Zeeweg 52 schrikt op, het is immers al na de avondklok! In allerijl wordt de radio verstopt in een luik onder de kast en wordt het stencil voor verzetskrant “Het Baken” onder de traploper gefrommeld. “Doe maar open, want ik zie toch wel dat jullie licht aan hebben!”. Het is overbuurman dominee Van Ginkel, tot ieders opluchting. Het huis van Jan is op dat moment één van de weinige panden in Katwijk dat nog elektriciteit heeft; afgetapt van de gasfabriek. Nadat de Duitsers Nederland hadden […]

Lees het verhaal

De oorlogsgravenstichting in Katwijk

Na het tekenen van de Nederlandse capitulatie in mei 1940 waren er door Katwijk, Rijnsburg en met name Valkenburg overal oorlogsgraven te vinden. Niet alleen op de begraafplaatsen naast de kerken maar ook op locaties waar dusdanig hevig gevochten was dat men genoodzaakt was om de gesneuvelden ter plekke te begraven. Ongeacht of dit nu Nederlandse of Duitse soldaten waren. Hierdoor kon men tijdens en in de eerste jaren na de oorlog bijvoorbeeld op willekeurige plaatsen in het duin, op het terrein van het Zeehospitium en langs de Cantineweg oorlogsgraven vinden. Om deze graven administratief te beheren en te onderhouden […]

Lees het verhaal

Max Blokzijl spreekt in Katwijk

Het is zaterdagmiddag 3 juni 1944, het Katwijkse NSB groepshuis aan de Zeeweg zit afgeladen met leden, journalisten en andere belangstellenden. De reden van deze grote opkomst is de toespraak die Max Blokzijl die middag zal geven. Het tij in de oorlog is gekeerd in het voordeel van de Geallieerden en de NSB propaganda machine draait op volle toeren. Spil in deze machine was Martinus H.L.W. Blokzijl. Voorafgaand aan de toespraak van Blokzijl hebben de leden van de Katwijkse Jeugdstorm, getooid met hun oranje karpoetsjes en begeleid door de fanfare, met groot vertoon door het dorp gemarcheerd. Het marcheren van […]

Lees het verhaal

Piet Sik, een Rijnsburgse verzetsman

Met een daverende klap valt de zware celdeur van de dodencel achter hem dicht. Het is 1944 en de Rijnsburger Piet van Egmond, beter bekend als Piet Sik, is zojuist opgesloten in de Rotterdamse Strafgevangenis aan de Veerkade. Hij is ter dood veroordeeld voor het doodschieten van de beruchte Leidse jodenjager Willem de Groot. De Groot, werkzaam bij de documentatiedienst van de Leidse Politie, was op het spoor gekomen van een Joods meisje dat bij de familie van Egmond thuis zat ondergedoken. Piet wordt op 26 september 1904 geboren in Rijnsburg. Na de dood van zijn moeder wordt de kleine […]

Lees het verhaal

Ontactisch gezant

Op 9 september 1941 arriveerde Japans generaal Hiroshi Ōshima op Fliegerhorst Katwijk. Bij het openen van de deuren van het Junkers JU52 transportvliegtuig werd hij opgewacht door Wehrmachtbefehlshaber in den Niederlanden General der Flieger Friedrich Christiansen. Samen inspecteerden ze de aangetreden bewakingstroepen van het vliegveld. Het schouwspel werd minutieus op video en foto vastgelegd. Ōshima was eerder dat jaar aangesteld als ambassadeur te Berlijn. Op 28 februari 1941 overhandigde de generaal zijn geloofsbrieven aan de Führer en Reichsaußenminister Joachim von Ribbentrop op de Berghof te Berchtesgaden. Hij werd begeleid door gezant Sakuma, Botschaftsrat Kase, Militärattaché Generalleutnant Banzai en Marineattaché Kapitän […]

Lees het verhaal

Atlantikwall

Gedurende de tweede wereldoorlog versterkten de Duitsers de verdediging van tactische punten langs de kust door bunkers te bouwen. Katwijk, Noordwijk en Valkenburg vormden samen een Stützpunktgruppe.

Mei 1940

Op 10 mei 1940 vallen Duitse troepen Nederland binnen. Rondom vliegveld Valkenburg wordt 5 dagen zwaar gevochten. Uiteindelijk capituleert Nederland en volgen er 5 jaren Duitse bezetting.

Vliegveld

Vliegveld Valkenburg heeft sinds 1938 een grote rol gespeeld in de militaire aanwezigheid rondom Katwijk. Tijdens de bezettingsjaren bouwen de Duitsers het uit tot een moderne uitvalsbasis voor jachtvliegtuigen.

U kunt ons helpen!

Met uw foto's, documenten en verhalen

Veel mensen hebben nog spullen, foto's en documenten uit de tweede wereldoorlog liggen. Helaas gaat steeds meer van dit materiaal verloren. Gooi het niet weg, maar doneer het aan ons!

E-mail mail Facebook